30 maja 2011 r.
Obecni:
dr Paweł Polak
dr hab. Andrzej Koleżyński
mgr Dorota Sieńko
mgr Małgorzata Stawarz
Spotkanie poświęcone było omówieniu części artykułu do ZFN, autorstwa Andrzeja Koleżyńskiego, na temat badań nad spuścizną naukową Joachima Metallmanna
21 marca 2011 r.
Obecni:
ks. dr ha. J. Mączka
ks. dr hab. W. Skoczny
mgr Dorota Sieńko
mgr Małgorzata Stawarz
Na spotkaniu zostały zaprezentowane kolejne części artykułu do ZFN, w których przedstawiono dotychczasowe badania dotyczące wybitnych polskich uczonych przełomu XIX i XX wieku:
1. Tadeusza Garbowskiego (oprac. Dorota Sieńko)
2. Mariana Smoluchowskiego (oprac. Małgorzata Stawarz)
28 lutego 2011 r.
Obecni:
ks. dr hab. Janusz Mączka
dr Paweł Polak
mgr Małgorzata Stawarz
1. Dr Paweł Polak przedstawił swoją część artykułu przeglądowego, redagowanego do jubileuszowego numer ZFN, uwzględniając w nim następujące obszary badawcze:
wokół zagadnień ewolucyjnych:
* filozoficzne aspekty ewolucji
* recepcja teorii ewolucji na ziemiach polskich,
* filozofia neoscholastyczna wobec ewolucjonizmu
wokół teorii względności:
* początki teorii względności i jej aspekty filozoficzne
* teoria względności w ujęciu wielkich filozofów
* lwowska polemika z lat 20. XX wieku
* kosmologia relatywistyczna
Filozofia przyrody Zygmunta Zawirskiego
2. Na spotkaniu uchwalona została nowa nazwa Grupy: Historia nauki i filozofii przyrody w Polsce.
1 lutego 2011 r.
Obecni:
ks. dr hab. Janusz Mączka
dr Paweł Polak
ks. dr Włodzimierz Skoczny
mgr Dorota Sieńko
mgr Małgorzata Stawarz
Podczas spotkania Kierownik Grupy, ks. Janusz Mączka przedstawił koncepcję opublikowania w jubileuszowym numerze Zagadnień filozoficznych w nauce artykułu przeglądowego, będącego podsumowaniem dotychczasowych badań nad historią polskiej filozofii przyrody. Wstępnie omówione zostały główne części artykułu oraz zaproponowane obszary tematyczne, w których prowadzone były prace badawcze
1 grudnia 2010 r.
Obecni:
ks. dr hab. Janusz Mączka
dr Paweł Polak
ks. dr Włodzimierz Skoczny
mgr Małgorzata Stawarz
Spotkanie poświęcone było omówieniu projektu wydania kilku niepublikowanych rękopisów Mariana Smoluchowskiego z lat 1893 – 1916: odczyt filozoficzny w Wiedniu (1893/94), O teoryach elektryczności (1901), O elektronach (1905), O metodach fizyki doświadczalnej (1913), Uwagi o roli przypadku we fizyce (1917). Planowana książka w zamierzeniu zawierać będzie przepisane i opatrzone komentarzem manuskrypty polskiego fizyka, w których podejmowana jest problematyka filozoficzna. Realizacji projektu podjęli się członkowie grupy: dr Paweł Polak, ks. dr Włodzimierz Skoczny oraz Małgorzata Stawarz. Na spotkaniu przedstawione zostały zgromadzone materiały oraz poddano dyskusji ogólny schemat planowanej publikacji.
21 czerwca 2010 r.
Na spotkaniu omawiane były kwestie organizacyjne w związku z planowanym programem badawczym Centrum Kopernika.
Obecni:
ks. dr hab. Janusz Mączka
dr Paweł Polak
ks. dr Włodzimierz Skoczny
mgr Dorota Sieńko
mgr Małgorzata Stawarz
19 marca 2010 r.
Mgr Anna Madej Problematyka celowości w przyrodzie ożywionej w ujęciu J. Metallmanna
Obecni:
ks. dr hab. Janusz Mączka
dr Paweł Polak
mgr Anna Madej
mgr Małgorzata Stawarz
1. Dr Paweł Polak przedstawił projekt stworzenia Wirtualnej Biblioteki i Archiwum Centrum Kopernika, której celem byłoby
gromadzenie i udostępnianie w postaci cyfrowej materiałów bibliotecznych i archiwalnych (głównie z terenu Polski).
Biblioteka miałaby szansę wnieść istotny wkład w rozwój nauki polskiej, stając się ważnym narzędziem dla badań z historii nauki, historii filozofii i historii relacji nauka-wiara. Ponadto projekt służyłby zintegrowaniu środowisk zajmujących się ww. badaniami.
2. Anna Madej wygłosiła referat zatytułowany ,,Problematyka celowości w przyrodzie ożywionej w ujęciu J. Metallmanna", w którym przedstawiła stanowisko Metallmanna w kwestii teleologii w świecie przyrody ożywionej. Referat oparty był na niepublikowanym rękopisie Metallmanna.
3. Refert stał się podstawą do dyskusji, w której wysunięte zostały przede wszystkim uwagi dotyczące problematyczności zasady celowości w prezentowanej przez Metallmanna holistycznej wizji świata ożywionego.
12 stycznia 2010 r.
Dr Paweł Polak Perspektywy badań nad historią polskiej filozofii przyrody
Obecni:
ks. dr hab. Janusz Mączka
dr Paweł Polak
mgr Dorota Sieńko
1. Dr Paweł Polak zaprezentował referat „Perspektywy badań nad historią polskiej filozofii przyrody”. Referat poświęcony został podsumowaniu dotychczasowych badań grupy i prezentacji perspektyw badawczych. W dyskusji brali udział wszyscy obecni.
2. Referat przedstawiony zostanie na najbliższym posiedzeniu CCC, a tekst ukaże się w Copernicus Center Reviews (PP).
3. Na spotkaniu ustalony został termin kolejnego posiedzenia grupy - 4.03.2010.
24 listopada 2009 r.
mgr Dorota Sieńko, Filozofia przyrody w ujęciu Tadeusza Garbowskiego
Obecni:
dr Paweł Polak
mgr Dorota Sieńko
mgr Małgorzata Stawarz
1. Dorota Sieńko wygłosiła referat na temat poglądów Tadeusza Garbowskiego, przedstawiając szeroki horyzont zagadnień z zakresu filozofii biologii, którymi zajmował się Garbowski: ekologia, zoologia, teoria ewolucji (neodarwinizm). W swoim wystąpieniu prelegentka wykorzystała niepublikowany rękopis Garbowskiego zatytułowany „Organizm a społeczeństwo”.
2. Referat stał się podstawą do dyskusji nad nieznanymi wątkami w twórczości Garbowskiego. Szczególnie interesujący okazał się wątek duszy oraz zagadnienia związane z ekologią, które zdominowały dyskusję.
3. W związku z tym dr Paweł Polak poddał pomysł opracowania i publikacji rękopisu, jako ważnego wkładu w badanie polskiej filozofii przyrody okresu międzywojennego.
27 października 2009 r.
Mgr Małgorzata Stawarz Poglądy metanaukowe Mariana Smoluchowskiego - wprowadzenie
Obecni:
ks. dr hab. Janusz Mączka
dr Paweł Polak
mgr Dorota Sieńko
mgr Małgorzata Stawarz
1. Ks. prof. Janusz Mączka nawiązał do planów związanych z przygotowaniem książki zawierającej:
publikację rękopisu Mariana Smoluchowskiego Uwagi o roli przypadku we fizyce oraz artykuły podejmujące zagadnienie przypadku. Dr Paweł Polak przedstawił koncepcję planowanej książki, jak również podjął się jej redakcji.
2. Małgorzata Stawarz wygłosiła referat pt. Poglądy metanaukowe Mariana Smoluchowskiego - wprowadzenie, w którym przedstawiła zarys następujących zagadnień: przedmiot i zadanie fizyki według M. Smoluchowskiego, rozważania metodologiczne (indukcja, dedukcja jako metody stosowane w fizyce, objaśnianie zjawisk fizycznych - recepcja niektórych myśli Macha i Kirchhoffa) oraz wątki epistemologiczne w pracach Smoluchowskiego (kwestia dostępu poznawczego do zewnętrznej rzeczywistości).
3. Po referacie nastapiła dyskusja nad przedstawionymi zagadnieniami - podjęto m. in. problem redukcjonizmu nauk do fizyki w poglądach Smoluchowskiego, inspiracje myślą Macha, wpływ środowiska filozoficznego, z jakiego wywodził się Smoluchowski, na jego poglądy.
4. Na zakończenie ustalony został termin następnego spotkania - 24.11.2009.
28 kwietnia 2009 r.
Dr Paweł Polak Wpływ poglądów Henriego Poincarégo na recepcję szczególnej teorii względności na ziemiach polskich
Obecni:
ks. dr hab. Janusz Mączka
dr Paweł Polak
dr Andrzej Koleżyński
mgr Anna Madej
mgr Dorota Sieńko
mgr Małgorzata Szczerbińska-Polak
Małgorzata Stawarz
1. Dr Paweł Polak wygłosił referat pt. Wpływ poglądów Henriego Poincarégo na recepcję szczególnej teorii względności na ziemiach polskich, w którym omówił takie kwestie, jak: konwencjonalizm Poincarégo w kontekście teorii względności (prace Maksymiliana Hubera, Alfreda Denizota, Augusta Witkowskiego), poglądy o kryzysie podstawowych zasad mechaniki (Jakub Laub, Czesław Białobrzeski), krytyka pojęcia czasu i pojęcia równoczesności zdarzeń (Kazimierz Ajdukiewicz, Augustyn Jakubisiak, Henryk Mehlberg, Joachim Metallmann).
2. Po referacie nastąpiła dyskusja, w której poruszono m.in. następujące problemy: powody, dla których Poincaré nie był odczytywany w kontekście teorii względności, nawiązanie do XIX kryzysu w matematyce, brak rozwoju badań eksperymentalnych we Francji.
3. Dr Paweł Polak przedstawił uczestnikom spotkania plany wydawnicze prezentowanego artykułu.
4. Na wstępny termin następnego spotkania wyznaczono październik 2009.
24 marca 2009 r.
Obecni:
ks. dr hab. Janusz Mączka
dr Paweł Polak
dr Andrzej Koleżyński
mgr Małgorzata Szczerbińska-Polak
mgr Anna Madej
Małgorzata Stawarz
Spotkanie miało charakter organizacyjny, przedstawione zostały główne kwestie związane z działalnością grupy:
1. Kierownik grupy, ks. dr hab. Janusz Maczka, prof. PAT przedstawił relacje ze spotkań z władzami miasta Krakowa, podczas których pojawiła się możliwość dofinansowania przez te władze badań XI Grupy Badawczej:
a/ Marszałek województwa małopolskiego Marek Nawara złożył propozycję dofinansowania badań, które będą związane z promocją miasta Krakowa;
b/ Prezydent miasta Krakowa Jacek Majchrowski zadeklarował dofinansowanie publikacji, które w jakiś sposób byłyby związane z Krakowem i tutejszą działalnością naukową.
2. Ks. Janusz Mączka, nawiązując do swojej wcześniejszej rozmowy z ks. prof. Michałem Hellerem, przedstawił plan wydania w języku angielskim wyboru artykułów z trzytomowej książki „Krakowska filozofia przyrody w okresie międzywojennym”, wydanej w roku 2007 przez OBI. Wyborem i redakcją ww. tomu ma zająć się XI Grupa Badawcza, planowany termin dokonania wyboru i przedstawienia artykułów do tomu w j. angielskim – 09.2009 r.
3. Dr Paweł Polak przedstawił ramowy plan pracy Grupy Badawczej, wraz z propozycjami tematów do opracowania przez poszczególnych członków grupy.
4. Ks. Janusz Mączka przedstawił propozycję zorganizowania przez XI Grupę Badawczą ogólnopolskiej konferencji na temat filozofii polskiej, do organizacji której można zaprosić kilka chętnych do współpracy ośrodków filozoficznych w Polsce.
5. Ks. Janusz Mączka poinformował uczestników spotkania o możliwości wzięcia udziału w III Seminarium Filozofii Polskiej, które odbędzie się 18 września 2009 r.
6. Ostatnim punktem spotkania była krótka dyskusja na temat dalszych planów działań Grupy oraz ustalenie terminu spotkania na 28 kwietnia 2009 r., godz. 9.30
